در جواب این سوال که اسانس چیست ؟ باید گفت اسانس‌ها در مجاورت هوا تبخیر می شود؛ از این رو به آن ها روغن های فرار، روغن استری و روغن معطر اضافه می کنند که به آن ها اسانس های روغنی هم می گویند. اسانس ها به دو دسته اسانس خوراکی و اسانس شیمیایی یا اسانس عطر (اسانس غیر خوراکی) تقسیم می شوند و طبیعتا اسانس عطر با اسانس خوراکی متفاوت است و مواد تشکیل دهنده اسانس خوراکی متفاوت است.

اسانس چیست ؟

اسانس غیر خوراکی در مصارفی مانند تهیه شمع و استفاده در خوشبو کننده های حمام و فضا استفاده می شود .اسانس ها تداعی گر عطر و رایحه ی انواع محصولات در صنایع مختلف به ویژگی صنایع غذایی بوده و عطر و طعم واقعی و متنوع از میوه ها (پرتقال، توت فرنگی، لیمو، بلوبری و…)، مغزها (گردو، پسته، بادام و…) و دانه ها (هل، قهوه، کاپوچینو و…) را دارا هستند. همچنین اسانس های نارگیل، توت فرنگی، پرتقال، هل، وانیل و… که مناسب با ذائقه مشتریان در بازار موجود هستند.

مصرف کنندگان می توانند طعم مورد علاقه خود را در هر فصل از سال با اسانس داشته باشند. در این مقاله ما به شما می گوییم اسانس چیست ؟، اسانس خوراکی چیست و انواع اسانس خوراکی را به شما معرفی کرده تا بسته به نوع نیاز آن ها را بشناسید.

کاربرد اسانس چیست ؟

کاربرد اسانس غالبا برای طعم دار کردن و معطر کردن محصولات غذایی است. به طور کلی امروزه اسانس ها یکی از پرکاربردترین و پرمصرف ترین افزودنی های خوراکی، بهداشتی، دارویی، آرایشی و … هستند و کمتر محصولی را می توان یافت که در ترکیبات آن اسانس به کار نرفته باشد. بسیاری از فرآورده های خوراکی که بو و طعم مطبوع دارند، شامل اسانس می باشند. مانند انواع آب میوه که با طعم های مختلف در بازار موجود است.

به طور کلی در باره اسانس چیست ؟ می توان گفت که از انواع گیاهان، میوه ها و خشکبار اسانس تهیه می شود. مصرف اسانس سابقه دیرینه دارد و مصریان باستان از اسانس در مناسک مذهبی، درمان و مومیایی کردن فراعنه استفاده می کردند. یکی از بیشترین موارد استفاده از اسانس، اسانس به عنوان مواد اولیه آرایشی و بهداشتی است. در مواد اولیه آرایشی و بهداشتی غالبا از اسانس استفاده می شود.

اسانس ها قابل تقطیر بوده و از این جهت به راحتی می توان آنها را از طریق روش های تقطیر استخراج نمود. ساختمان شیمیایی اسانس ها بر خلاف روغن های ثابت از استرهای گلیسیرین و اسیدهای چرب ساخته نشده است. اسانس ها بر خلاف روغن های ثابت ،فاسد و ترش نگشته بلکه در مجاورت هوا و نور اکسیده و رزینی شکل خواهند شد.

میزان توزیع اسانس ها در طبیعت

اسانس ها در بسیاری از تیره های گیاهان عالی یافت می شوند. محل تشکیل و جایگزینی اسانس در گیاهان بستگی به تیره های مختلف دارد مثلا در گیاهان تیره نعنائیان اسانس ها در تارهای ترشح کننده و در تیره چتریان در لوله های روغن،یافت می شوند.دانشمندان معتقدند که این مواد ممکن است به طور مستقیم از تغییرات پرتوپلاسم،یا در اثر تجزیه شدن لایه های رزینی شده دیواره سلولی و یا در اثر هیدرولیز بعضی از گلیکوزیدهای مشخص به وجود آیند.

درجه پخش این روغن ها در گیاهان نیز مختلف می باشند.مثلا در گیاهان تیره مخروطیان در تمام بافت های گیاهی وجود دارند.در صورتی که در گل سرخ فقط در گلبرگ و در دارچین در پوست و برگ و در میوه چتریان فقط در پریکارب و در نعنائیان در تارهای ترشح کننده در برگ ها یافت می شوند.

اسانس هایی که از قسمت های مختلف یک گیاه استخراج می شوند ممکن است از نظر خواص فیزیکی و شیمیایی و بو با هم اختلاف داشته باشند .این ترکیبات ممکن است در گیاهان با بعضی از مواد دیگر مثل صمغ ها و رزین ها جمع شده باشد و به همین سبب این روغن ها در معرض هوا تمایل به رزینی و اکسید شدن دارند.همچنین باید توجه داشت که شرایط محیط بر روی ترکیب شیمیایی اسانس ها یک گونه گیاهی که در دو محیط مختلف رشد داده شده باشد موثر است.

عوامل موثر در کیفیت اسانس های گیاهی

مواد متشکله اسانس ها طی شرایط متفاوت تغییر می کند. بنابراین نمی توان درمورد مواد موجود در اسانس یک گیاه به طور قطع و بدون در نظر گرفتن شرایط خاص محیطی اظهار نظر کرد.اسانس ها رابطه مستقیمی با بیوسنتز،متابولیسم و فعالیت های بیولوژیکی گیاه دارند که تابع شرایط اقلیمی محیط زیست گیاه می باشند.

از جمله مهمترین عوامل موثر بر کیفیت اسانس ها می توان به موارد زیر اشاره نمود:

  1. آب و هوا: از عوامل موثر در ترکیبات موجود در یک گیاه به شمار می رود. تصور شود که در آب و هوای گرم همیشه گیاهان غنی از مواد موثره پرورش می یابند و در آب و هوای سرد معمولا کیفیت مواد موثر گیاهی پایین می آید.به طور کلی گیاه همیشه در شرایط طبیعی رشد و نمو خود دارای بیشترین مواد موثره و مرغوبترین ترکیبات خواهد بود.به همین صورت حتی ارتفاع از سطح دریا نیز در میزان مواد موثره در یک گیاه موثر بوده و تحقیقات نشان داده است که هر یک از گونه های گیاهی،دارای یک ارتفاع مطلوب است که در آن حداکثر فعالیت را دارا خواهد بود.
  2. نور: نور می تواند نقش مهمی در ترکیب شیمیایی گیاه داشته باشد به طوریکه بعضی از گونه های گیاهی در صورت کشت در مجاورت نور ،غدد مترشحه بیشتری ساخته و اسانس بیشتری ترشح می کنند.
  3. نژاد گیاه: نقش نژاد گیاه را نیز باید مدنظر داشت.زمان جمع آوری نیز به طور قابل ملاحظه ای بر روی مواد موثره موجود در گیاه اثر می گذارد.

در بسیاری از موارد ثابت شده است که دست کم در بخش های سبز گیاهان تشکیل مواد موثره در فعالترین دوران رشد یک گیاه بسیار زیاد است.حتی ساعات روز هم بر روی میزان ترکیبات گیاه اثر می گذارد.

خصوصیات شیمیایی اسانس

در پاسخ به سوال اسانس چیست ؟ می توان گفت اسانس ها از یک سری ترکیبات پیچیده ای ساخته شده اند که از نظر ترکیبات شیمیایی با یکدیگر اختلاف دارند و در حقیقت انواع ترکیبات آلی از قبیل هیدروکربن ها،الکل ها،کتون ها،آلدئیدها،اترها،استرها،اکسیدها و غیره در روغن فرار یافت می شود. به طور کلی قسمت اعظم ساختمان اسانس ها را ترپن ها تشکیل می دهند. لغت ترپن از کلمه آلمانی به معنی تربانتین مشتق شده است و دارای فرمول مولکولی  C5H8)n) می باشد. بیشتر اسانس ها از منوترپن ها،سزکوئی پرپن ها و سزکوئی ترپنوئید ها تشکیل شده اند که دارای نقطه جوش پایین می باشند.

شرکت مریک شیمی با سابقه فعالیت گسترده در زمینه مواد شیمیایی و تجهیزات آزمایشگاهی از کمپانی های معتبر دنیا خدمات واقعی خدمتتان ارائه می نماید.