کاربردهای هگزان چیست و از کجا می توان آن را یافت؟ هگزان ماده شیمیایی است که معمولاً از نفت و روغن خام استخراج می شود. دارای فرمول مولکولی C6H14 می باشد در رابطه با رنگ هگزان باید گفت که مایعی بی رنگ است که بوی لطیف و شبیه بنزین می دهد. به دلیل بالا بودن نقطه جوش هگزان بسیار قابل اشتعال است، با این وجود می تواند در بسیاری از محصولات خانگی از جمله پاک کننده های لکه برای پروژه های هنری و صنایع دستی یافت شود.

به دلیل خطرات هگزان، مهم است که بدانید چگونه این ماده شیمیایی را به درستی کنترل و ذخیره کنید و در موارد ناگوار آتش سوزی یا قرار گرفتن در معرض انسان چه کاری باید انجام دهید. باتوجه به کاربردهای هگزان جهت آگاهی از قیمت هگزان و خرید آن می توانید به سایت مریک شیمی مراجعه کنید و روی قسمت لینک شده کلیک کنید.

بررسی کاربردهای هگزان

معمول ترین کاربردهای هگزان آورده شده است اگرچه ممکن است مصرف کننده معمولی با هگزان آشنا نباشد، اما این موضوع به تعدادی از اهداف صنعتی و خانگی منجر می شود. مصارف معمول این ماده شیمیایی عبارت است از:

  1. استخراج روغن های خوراکی از دانه ها و سبزیجات
  2. به عنوان یک افزودنی در محصولات مصرفی از جمله بنزین، چسب، لاک الکل ها و جوهرها
  3. به عنوان عامل تمیزکاری در صنایع نساجی ، مبلمان و چاپ
  4. به عنوان چسب مخصوصی که در سقف سازی، کفش سازی و محصولات چرمی استفاده می شود
  5. استخراج آلودگی های روغن و گریس از خاک و آب برای تجزیه و تحلیل در آزمایشگاه ها
  6. استخراج روغن های پخت و پز مثل روغن کانولا یا روغن سویا از دانه ها
  7. پاکسازی و چربی زدایی از اقلام مختلف و همچنین به عنوان ماده تمیز کننده (چربی گیر) در صنعت چاپ استفاده می شود
  8. در کروماتوگرافی به عنوان یک حلال غیر قطبی استفاده می شوند.
  9. هگزان به عنوان مایع در دماسنج های دمای پایین استفاده می شود.
  10. معمولاً در استخراج روغن سویای مبتنی بر مواد غذایی در ایالات متحده استفاده می شوند و به طور بالقوه به عنوان آلاینده در تمام محصولات غذایی سویا که از این روش استفاده می شود وجود دارد.

کاربردهای هگزان

خطرات هگزان

علاوه بر کاربردهای هگزان باید به خطرات آن هم دقت کافی داشته باشیم. قرار گرفتن در معرض کوتاه مدت در هوای آلوده به هگزان بر سیستم عصبی تأثیر می گذارد و می تواند باعث سرگیجه ، حالت تهوع ، سردرد و حتی بیهوشی شود. قرار گرفتن در معرض مزمن می تواند آسیب شدیدتری به سیستم عصبی وارد کند.

در صورت بلعیدن ، ممکن است باعث درد شدید شکم و تحت تأثیر قرار گرفتن سیستم تنفسی ، در نتیجه تنگی نفس ، سرفه ، سوزش دهان ، گلو یا قفسه سینه و حتی پنومونیت شیمیایی شود. در صورت دست زدن به هگزان ، تجهیزات محافظت شخصی توصیه می شود.

قرار گرفتن در معرض هگزان به دلیل کاربردهای هگزان به احتمال زیاد در محل کار رخ می دهد. توصیه می شود هنگام کار با ماده شیمیایی از دستکش محافظ ، عینک ایمنی ، لباس محافظ و محافظ تنفسی استفاده شود. در معرض هگزان سیگار نکشید ، بنوشید و غذا نخورید. علاوه بر این توصیه ها مهم است که بعد از قرار گرفتن در معرض هگزان به پزشک مراجعه کنید حتی اگر علائم شدیدی نداشته باشید.

کنترل ایمنی هگزان و کمک های اولیه

  • به محلی با هوای تازه بروید و لباس های تنگ مثل یقه ، کراوات ، کمربند یا کمر را باز کنید.
  • اگر تنفس دشوار است ، باید اکسیژن تجویز شود.
  • اگر متوجه شدید شخصی از هوش رفته است یا به توقف تنفس وی مشکوک هستید، تنفس مصنوعی بدهید (در صورت آموزش) و درخواست کمک فوری پزشکی کنید.
  • در صورت تماس چشمی بلافاصله چشم ها را با آب روان به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه بشویید.
  • بدون توصیه پزشک هیچ پماد ، روغن یا دارو را در چشم قرار ندهید.
  • در صورت تماس با پوست ناحیه آسیب دیده را با آب و صابون ضد عفونی کننده بشویید ، منطقه را با کرم ضد باکتری بپوشانید و تمام لباس های آلوده را خارج و جدا کنید.
  • با توجه به کاربردهای هگزان در صورت بلع استفراغ ایجاد نکنید. یک تا دو لیوان آب بنوشید تا ماده شیمیایی رقیق شود، اما هرگز چیزی را از طریق دهان به فردی که تشنج یا بیهوش است ندهید. در صورت مشکوک شدن به مصرف هگزان بلافاصله به دنبال مراقبت های پزشکی باشید.
  • با توجه به کاربردهای هگزان برای جلوگیری از انفجار این ماده شیمیایی قابل اشتعال ، هگزان باید در محیط بسته با تهویه مناسب و تجهیزات الکتریکی ضد انفجار و روشنایی نگهداری شود. از هوای فشرده برای پر کردن ، تخلیه یا جابجایی استفاده نکنید و همیشه از ابزار دستی غیر جرقه ای استفاده کنید.

هگزان قطبی است یا ناقطبی؟

از کاربردهای هگزان این گاز این است که در فرایند کروماتوگرافی به عنوان یک حلال غیرقطبی نیز استفاده می‌شود. هگزان ها با جرم مولی: ۸۶.۱۸ گرم درمول که دارای ساختاری متشکل از پیوند های کوالانسی یگانه میان کربن ها و هیدروژن ها هستند به علت غیر قطبی بودن پیوند ها و تفاوت ناچیز در الکترونگاتیوی این دو عنصر دارای ممان دوقطبی ناچیز بوده و در نتیجه غیر قطبی تلقی میشوند.

ممکنه این سوال پیش بیاد که هگزان در اب محلول است؟ جواب آن خیر است چوت آب قطبی و هگزان ناقطبی است به همین دلیل محلول ناهمگنی را به وجود می آورد.